Öksürürken, hapşırırken, gülerken, koşarken veya ağırlık kaldırırken idrar kaçması “stres tipi idrar kaçırma” olabilir. Buradaki stres psikolojik değil; karın içi basıncın artmasıdır.
Bu belirtiler size tanıdık geliyor mu?
Kaçırma birkaç damla da olabilir, ped gerektirecek kadar fazla da. Doğumdan sonra başlayabilir, menopozla belirginleşebilir veya spor sırasında fark edilebilir. Yaygın olması, katlanmanız gerektiği anlamına gelmez.
- Öksürme, hapşırma veya gülmeyle kaçırma
- Koşma, zıplama ve egzersizde ıslanma
- Ağır kaldırırken veya ayağa kalkarken kaçırma
Neden olur?
Mesane çıkışını ve üretrayı destekleyen pelvik taban dokuları basınç arttığında yeterli desteği sağlayamazsa kaçak oluşabilir. Gebelik ve vajinal doğum, kilo artışı, kronik öksürük, kabızlık ve bağ dokusu özellikleri etkili olabilir.
Tanı nasıl konur?
Öykü çoğu zaman güçlü bir ipucudur. Muayenede sarkma eşlik edip etmediği değerlendirilir; idrar yolu enfeksiyonunu dışlamak için tahlil istenebilir. Karışık belirtilerde mesane günlüğü veya ürodinami gündeme gelebilir.
Tedavide ilk adımlar
Tedavi kaçırmanın şiddetine, yaşam hedeflerinize ve muayene bulgularına göre planlanır.
- Doğru teknikle ve düzenli pelvik taban kas eğitimi
- Kabızlık, kilo, sigara ve kronik öksürük gibi artırıcı etkenlerin düzenlenmesi
- Uygun hastalarda vajinal destek cihazları veya cerrahi seçeneklerin değerlendirilmesi
Ameliyat şart mı?
Hayır. Birçok hastada ilk yaklaşım cerrahi değildir. Egzersizden fayda görmeyen ve günlük yaşamı belirgin etkilenen hastalarda cerrahi ya da üretra çevresi dolgu gibi seçeneklerin yararları ve riskleri kişisel olarak konuşulur.
Ne zaman gecikmeden değerlendirme gerekir? İdrarda görünür kan, ateş ve yan ağrısı, hiç idrar yapamama veya yeni başlayan bacak güçsüzlüğü/uyuşma varsa rutin randevuyu beklemeyin.
Muayenede nasıl ilerliyoruz?
Önce yakınmanızın ne zaman başladığını, hangi durumlarda arttığını ve günlük yaşamınıza etkisini konuşuyoruz. Gerekli olduğunda jinekolojik muayene, idrar tahlili, mesanede kalan idrarın ultrasonla ölçülmesi veya ileri incelemeler planlanabilir. Her hastaya aynı işlem uygulanmaz; amaç, sorunun tipini netleştirip size uygun basamakları birlikte belirlemektir.
Randevu öncesi küçük hazırlık
Mümkünse üç gün boyunca ne içtiğinizi, ne sıklıkla idrara çıktığınızı ve kaçırmanın hangi etkinlikte olduğunu not edin. Kullandığınız ilaçları ve geçirilmiş ameliyatları yanınızda bulundurun.
Güvenilir kaynaklar
Fotoğraf: Alexey Demidov / Unsplash. Bu yazı genel bilgilendirme içindir; muayene ve kişisel tıbbi önerinin yerini tutmaz. Pelvik Taban Sağlığı yazılarının tümünü görüntüleyin.
Tıbbi içerik sorumlusu: Op. Dr. Alparslan Demir
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı. Uzmanlık eğitimi: Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi. Şanlıurfa’daki mecburi hizmetinin ardından Medicana International İstanbul ve Avicenna Hastanesi’nde görev yaptı; 2014’ten beri Şişli’deki muayenehanesinde çalışıyor. Eğitim ve mesleki geçmiş.
